فصل اول، دوم و سوم پایان نامه خود را چگونه بنگاریم؟

ساختار کلی و محتوای سه فصل اول پایان نامه
 
دکترخلیل علی محمدزاده

 
ساختار کلی و محتوای سه فصل اول پایان نامه به شرح زیر است.

الف) ساختار و محتوای فصل اول پایان نامه :

عنوان این فصل "معرفی پژوهش" است.

محتوای فصل یک ممکن است در برخی از دانشگاه ها تفاوت هایی داشته باشد.

اما معمولاً محتوای فصل یک به ترتیب زیر است:



1. مقدمه:

طرح کلیات پژوهش در حدود یک پاراگراف


2. بیان مساله پژوهش:


شرح مشکل و ارایه آنها به شکل سوال کلیدی برای پاسخ به کمک پژوهش


3. ضرورت و اهمیت انجام پژوهش 


چرایی انجام کار و توجیه لزوم انجام پژوهش


4. وجه تمایز پژوهش با سایر پژوهش ها:


جنبه نوآوری پژوهش در این قسمت آورده می شود.


5. اهداف پژوهش:


آنچه  پژوهش به دنبال انجام آن است.


در این قسمت به ترتیب اهداف آرمانی، اصلی و یا کلی، ویژه و یا اختصاصی

و نیز کاربردی بیان می شود.


6.  سؤالات پژوهش:


مسیری برای اجرای  پژوهش


7.فرضیه های  پژوهش:


مسیری برای اجرای  پژوهش


8.دامنه پژوهش:


دامنه موضوعی و مکانی پژوهش در این قسمت و به تفکیک ذکر می شود.


9. امکانات و محدودیت های پژوهشگر



10. ملاحظات اخلاقی


11. تعریف نظری و عملیاتی وا‍ژه ها و مفاهیم پژوهش:


اقدامی برای برداشت مشترک از مفاهیم و متغیرهای پژوهش




ب) ساختار و
محتوای فصل دوم پایان نامه:


عنوان این فصل "ادبیات پژوهش" است.


دراین فصل به سابقه تاریخی، مبانی نظری و  پیشینه پژوهش پرداخته می شود که

نیاز به صرف وقت زیاد و کار بیشتر دارد.

مطالب ارائه شده در این فصل همه باید استناد داشته باشد و معمولا از گذشته

دور و نزدیک شروع و به آینده می رسد.

مبانی و یا چارچوب نظری باید به مفاهیم و متغیرها و ارتباط مشترک

آنها با هم بپردازد.



1. مقدمه :


معرفی محتوای فصل در حدود یک پاراگراف


2. بررسی متون، نظریه ها و تاریخچه:


نطریه های مرتبط با موضوع و قابل بحث در فصل پنج


3. مبانی نظری پژوهش:


در برخی موارد بنا به ضرورت و یا عدم دسترسی به منابع لازم، می توان سابقه

تاریخی و مبانی نظری را در هم ادغام کرد.


4. پیشینه  پژوهش:


مروری بر پژوهش های ابتدا داخلی ( ایران ) و سپس خارجی

( سایر کشور های جهان)  مرتبط با موضوع، پایان بخش این فصل است.

این پژوهش ها در هر دو بخش بر اساس تاریخ انتشار

و از جدید به قدیم تنظیم می شود.



                                      
                            ج) ساختار و محتوای فصل سوم پایان نامه :



          عنوان این فصل "مراحل انجام پژوهش و ابعاد و راهکارهای آن" است.


در این فصل روش پژوهش تشریح می شود.

این فصل، فصلی کوتاه و در عین حال فوق العاده مهم است.

عمده ی مطالب این فصل برگرفته از پیشنهاد پژوهش است



1. مقدمه:


معرفی محتوای فصل حداکثر در یک پاراگراف


2. نوع پژوهش


3. محیط پژوهش


اشاره به مکان و زمان انجام پژوهش


4. جامعه آماری، حجم نمونه و روش نمونه گیری


معرفی جامعه آماری، اشاره به حجم ( بیان تعداد ) نمونه، روش نمونه گیری،

معیارهای انتخاب نمونه، محیط اجرا، استراتژی و مسیراجرا


5. متغیرهای پژوهش:
شاخص های تغییر پذیر تعریف می شوند

6. ابزار گردآوری داده های پژوهش:


        ابزار جمع آوری داده ها و تعیین روایی و پایایی ابزار پژوهش


7. روش گردآوری داده ها و مراحل انجام پژوهش:

8. روش تحلیل داده ها


در این قسمت  انواع روش های آماری مورد استفاده در پایان نامه نیز باید آورده شود.




یادآوری:

1) بر خلاف پروپوزال، که افعال آن در زمان آینده است، در تدوین پایان نامه افعال
 
باید به زمان گذشته بیان شود.


2) در تدوین و تنظیم پایان نامه، باید تناسب و توالی مطالب رعایت شود. به همین منظور

 کد گذاری عددی و حروف الفبایی مطالب ضرورت پیدا می کند.


در کد گذاری عددی، کد اصلی با شماره فصل شروع می شود و به همین شکل

 تیترهای فرعی و زیر تیترهای آنها شکل می گیرد.